Bedrijfspand legt sluipverbruik aan banden

Het fraaie pand van Ultraware ligt vlak naast snelweg A28 in Assen. Waar ook de fietsenstalling en het dak vol liggen met zonnepanelen. “Het pand heeft een A-label met het maximale aantal van vijf plusjes”, vertelt Henk terwijl hij zijn bus parkeert. “Ik ben benieuwd hoe ze dat voor elkaar hebben gekregen”, zegt Fred.

In het pand ontmoeten de mannen Serge de Mul, directeur bij Ultraware. Zijn bedrijf is gespecialiseerd in IT-software. Henk vraagt waar zijn duurzame drive vandaan komt. “Eigenlijk begint het verhaal met mijn eigen woning. Toen ik duurzaam wilde bouwen, kon ik geen aannemer of installateur vinden die in mijn gedachten mee wilden. De installateur vond het maar eng. Ik heb het huis toen zelf gebouwd.”

Hogeschool werkt mee

In 2014 kocht Ultraware het huidige pand in Assen, waar twintig medewerkers kwamen te werken. Serge: “Het dateerde uit 1998. Het verbruikte 17.000 m³ gas en 110.000 kWh elektriciteit per jaar. Dat moest beter kunnen, vond ik.” Serge zocht contact met de Hanzehogeschool in Groningen. Samen met studenten werden nieuwe oplossingsrichtingen bekeken. Daarnaast betrok Serge ook technologiepartner Sinewave, sterk in hardware, bij de ontwikkeling.

“We hebben het pand eerst luchtdicht gemaakt, want daar begint het mee. Vervolgens zijn we naar de technieken gaan kijken. We kregen het idee om met sensoren te gaan werken. Om die te koppelen aan de verwarmings- en koelinstallatie, het licht en de ventilatie. We kregen subsidie en gingen met enkele panden, waaronder ons eigen pand, aan de slag. Als pilot. Het werd een groot succes.”

Niet aan knopjes zitten

Henk heeft gehoord dat er enkele basisregels worden gehanteerd. Serge: “We wilden niet meer dat mensen zelf aan knopjes konden zitten. Alle ruimten worden apart aangestuurd. Dus niet een heel pand tegelijk. Dat doen we met sensoren. Pas als iemand ergens binnenkomt, gaan het licht en de verwarming, koeling of ventilatie aan. Overdag houden we de temperatuur wel als basis op 19 graden en als iemand binnenkomt kun je met onze luchtverwarming iets bijverwarmen. Dat werkt heel goed. Het sluipverbruik is aan banden gelegd. 70 procent van de tijd staat een kantoorpand leeg. Maar ook op die momenten wordt veel energie verbruikt. Van de lift, het koffieapparaat en de wifi tot de printer. Bij ons gaat alles uit. Zelfs de stopcontacten.”

“Ook de verwarming?”, vraagt Henk. Serge: “Omdat je ’s nachts altijd wat warmte verliest naar buiten toe, brengen we de temperatuur terug naar 15 graden. Daardoor hoef je niet de hele nacht bij te stoken tot 19 graden. Dankzij onze Daikin lucht-lucht warmtepomp en de luchtverwarming kunnen we alles snel weer op temperatuur brengen. Daarvoor komt ook kunstmatige intelligentie om de hoek kijken, oftewel AI. Dankzij onze eigen software en het zelflerende systeem weet de warmtepomp precies wanneer hij ‘s nachts in actie moet komen om de ruimten om 8 uur op 19 graden te hebben. Hij leert van het gebruik en de instellingen. Het mooie is dat je ook optimaal gebruikmaakt van de warmtepomp, die niet overbelast wordt.”

Pand wordt levend lab

Utraware en Sinewave besloten hun concept uit te rollen en de start-up Comforest op te richten. “We zijn met Comforest al bij 25 panden aan de slag gegaan. Waaronder de UMCG ambulancepost, de NOM in Groningen en een advocatenbureau in Assen.” Omdat Serge zijn kennis graag deelt, gebruikt hij zijn bedrijfs­pand ook als living lab. Ook Henk en Fred worden meegenomen voor een rondje.

Plafonds en wanden zijn deels voorzien van glas, om de technieken daarachter niet te verstoppen. “Wij ontvangen ondernemers, maar ook installateurs, die een kijkje komen nemen. Zo leggen we de basis voor een goede samenwerking. Als wij aan de voorkant mee mogen praten bij een project, kan de installateur het installeren en komen wij in het traject daarna weer in beeld bij de monitoring. Want die is heel belangrijk om het systeem goed te laten werken en waar nodig bij te kunnen ‘tweaken’.” Henk en Fred genieten van het enthousiasme van Serge én de rondleiding. Fred: “Mooi wat je allemaal met techniek kunt doen…”